Categorie: Het Nieuwe Werken

Door dopamine grijpen we zo vaak onze smartphone

Wordt jij ook zo geleefd?

Het is lastig om geconcentreerd te werken. E-mail kost veel tijd en je bent komt te weinig toe aan belangrijke zaken. Je hebt blogs gelezen over slimmer werken en misschien zelfs een training time management gedaan. Je wilde het echt anders aanpakken. Dat hield je maar een paar weken vol. Daarna ging je weer mee in de waan van de dag. Zo vergaat het veel mensen.

wordt jij ook zo geleefd?

Een voldaan gevoel aan het einde van je werkdag

We kunnen met iedereen real time communiceren en hebben op ieder moment van de dag en waar we ook zijn toegang tot allerlei informatie. Dat brengt ons veel goeds, maar stelt ons ook voor grote dilemma’s: hoe om te gaan met onze tijd, aandacht, taken en energie. Op je werk en thuis.

X

Je moet heel veel beslissen

We moeten meer informatie verwerken en meer beslissingen nemen in een hoger tempo dan ooit. Dat varieert van “zal ik brood meenemen of lunch ik op kantoor“ tot “zal ik naar die vergadering gaan of niet?” of “kunnen we dit project met het huidige team doen of moeten er mensen bij?”.

Het nemen van kleine, “onbelangrijke” beslissingen kost net zoveel energie als het nemen van grote, moeilijke beslissingen. En als je het maximum beslissingen dat je brein aankan overschrijdt, ga je slechte keuzes maken.

Je moet heel veel beslissen

In een onderzoek kreeg een groep deelnemers voordat ze een lijst met vragen over ingrijpende keuzes moesten invullen, eerst 10 min. allerlei onbenullige keuzen voorgelegd zoals: we hebben 3 soorten kauwgum, welke wil je? Welke pen wil je: een balpen, een vulpen of een fijnschrijver? Toen de deelnemers daarna de vragen over ingrijpende keuzes moesten beantwoorden, konden zij geen goede keuzes meer maken. Terwijl de mensen uit de 2e groep die eerst 10 min. de krant mochten lezen of voor zich uit mochten staren, wél de juiste keuzes konden maken.

Je aandacht ligt voortdurend onder vuur

We ontvangen de hele dag e-mails, WhatsAppjes, tweets, enzovoorts. En die hoeveelheid informatie neemt toe. In 2011 namen we per dag al vijf keer zoveel informatie op als 25 jaar eerder in 1986. Al die berichten piepjes, banners, geluiden en bewegingen die je mentale ruimte binnendringen, vragen je aandacht, kosten energie en maken het lastig om je te concentreren.

Bijvoorbeeld: productief zijn in een drukke kantoortuin is een stuk lastiger en vermoeiender dan in een stilteruimte. Ongemerkt maak je geen onderscheid tussen belangrijke en onbelangrijke informatie en schiet je van de ene afleidende prikkel naar de volgende.

Je reactieve brein zit je in de weg

Miljoenen jaren geleden waren onze belangrijkste drijfveren: de volgende dag halen, eten bij elkaar scharrelen en je voortplanten. Een tijger kon zomaar opduiken en als je niet snel reageerde, overleefde je het niet. Ons reactieve brein stuurde dit overlevingsgedrag aan. Ditzelfde reactieve brein regeert nu nog steeds het grootste deel van wat we doen.

Denkend brein en reactieve brein

Het is oorzaak van je behoefte om bij iedere melding op je smartphone te kijken en onmiddellijk te reageren. Deze prikkels activeren je overlevingsinstinct. Hoewel een e-mail of een Appje zelden levensbedreigend is, denkt ons reactieve brein dus van wel. Als beloning voor het “afwenden van gevaar” trakteert je reactieve brein je bovendien op een shotje dopamine. Dopamine is het belangrijkste stofje in het beloningssysteem van je hersenen. Door dopamine wil je de handeling, die je op dat moment doet, vaker herhalen.

Dopamine proef met ratten

Daniel Levitin beschrijft een onderzoek waarbij ratten bij het aanraken van een scherm een shotje dopamine kregen. Die ratten vergaten te slapen, eten, drinken en zelfs als er een aantrekkelijke rat bij hen werd geplaatst, waren ze niet in seks geïnteresseerd.

Dit illustreert hoe verslavend dopamine is!

En waarom het voelt dat je wel moét kijken als je smartphone zoemt wanneer je een nieuw berichtje ontvangt.

Je denkende brein: bewuste keuzes maken

Je beschikt gelukkig naast je reactieve brein ook over het denkende brein. Vanuit je denkende brein handel je bewust in plaats van impulsief. Hiermee overstijg je je primitieve responsen, reguleer je je gedrag en maak je weloverwogen keuzes. Dat gaat niet vanzelf. Daar moet je wel moeite voor doen.

Niet harder, maar slimmer werken

Veel mensen rennen maar door, proberen steeds meer in minder tijd te doen en gunnen zichzelf geen tijd om op te laden. Geen wonder dat je je aan het einde van de dag moe en onvoldaan voelt.

Om echt productief te kunnen zijn, moet je je aanwennen om bewust en intentioneel keuzes te maken bij alles wat je doet in plaats van de automatismen hun gang te laten gaan. Dat vraagt oefening.

Alleen maar steeds langere to-do lijstjes afwerken is niet de oplossing. Kritischer worden in je keuzes waar je wél en níet aandacht aan geeft helpt wel.

niet harder werken maar slimmer werken

Gun jezelf de tijd om eens een stap achteruit te doen, prioriteit aan te brengen in de zaken die op je afkomen en goede beslissingen te nemen over de dingen die voor jou werkelijk belangrijk zijn. De dingen die je aan het einde van elke dag een goed gevoel geven. Thuis en op je werk.

X

Wil je meer weten over hoe wij je kunnen helpen bij het slimmer omgaan met je tijd en energie?

X

Neem dan contact met ons op. We denken graag met je mee.

Hoge werkdruk bij 1 op de 3 werkers. Met deze tips voorkom je problemen.

1 op de 3 werkers heeft last van hoge werkdruk. Dat blijkt uit onderzoek van o.a. CBS en TNO en zien we dagelijks om ons heen. Bij 33% van het werk gerelateerde ziekteverzuim is werkstress de oorzaak.

Te hoge werkdruk kan leiden tot lichamelijke of psychische klachten en zelfs tot langdurige uitval.  We hebben allemaal wel momenten dat het je over de schoenen loopt. Maar dat moet niet te lang duren. Op welke signalen moet je letten en wat kun je zelf doen? Hoe kun je voorkomen dat je overspannen of met een burn-out thuis komt te zitten?

Je kunt het elastiekje wel oprekken, maar niet te ver

Bij veel organisaties moet meer werk door dezelfde of zelfs minder mensen gedaan worden. Dat verhoogt de werkdruk. Voor veel mensen komt daar een hoge mate van werkonzekerheid bij (heb ik straks nog een baan?) en onzekerheid over wat er nu precies van je verwacht wordt.

 

Hoe herken je een naderende burn-out?

Het is prima om hard te werken. Af en toe een beetje stress om een prestatie te kunnen leveren is prima. Maar als je te lang te veel moet doen en stress chronisch wordt, dan kun je overspannen of zelfs in een burn-out raken. Hoe kun je dit bij jezelf herkennen? Je hebt weinig energie. Je bent snel vermoeid. Je piekert veel en je slaapt slecht. Je kunt je moeilijk concentreren, je bent vergeetachtig. Je raakt snel geïrriteerd. Herken je deze verschijnselen bij jezelf of bij je collega? Negeer het dan niet, maar kom in actie!

 

De belangrijkste tip, maar misschien ook wel de moeilijkste

Negeer het niet maar bespreek het met iemand die je vertrouwt: je partner, je beste vriend of vriendin, een collega, je leidinggevende, je huisarts. Door het onder ogen te zien en het te delen met anderen, zet je al stappen op weg naar een oplossing. Des te eerder je dat doet, des te sneller zullen je volgende stappen effect hebben. Om die stap te zetten zul je wel je eigen weerstand moeten overwinnen. Maar daar zijn velen je al in voorgegaan.

 

Wat kun je zelf doen om de werkdruk te verlagen? 7 tips

  1. Zorg voor rust

Creëer een rustige werkomgeving voor jezelf, met zo min mogelijk afleiding. Zet de meldingen van je telefoon en laptop uit. Sluit je mailprogramma. Concentreer je op 1 ding en maak dat af voordat je aan iets anders begint. Vertel je collega’s dat ze niet meer binnen 5 minuten antwoord op hun berichten krijgen, maar dat je 2 keer per dag e-mails beantwoordt.

  1. Creëer overzicht

Zet op een rijtje wat jouw kerntaken zijn en welke resultaten van je worden verwacht. Maak een overzicht van wat er op je bordje ligt voor de komende 2-3 maanden. Kun je jouw kerntaken realiseren binnen de beschikbare tijd of lukt dat niet? Markeer wat echt hoort bij je kerntaken en wat er buiten valt. Moet jij dat laatste blijven doen of kun je dat overdragen?

  1. Maak ruimte in je hoofd

Doe een braindump: zet alle afspraken, toezeggingen en acties die in je hoofd zitten in je agenda of op je takenlijst. Loop je andere bronnen ook na: geeltjes aan je beeldscherm, losse papiertjes op je bureau, actielijsten bij notulen, aantekeningen in je telefoon en zet die ook in je agenda of op je takenlijst. Zo zorg je ervoor dat je niets meer vergeet. Dat geeft je rust.

  1. Stel realistische doelen

Niemand kan structureel 8 uur per dag productief zijn. En we zijn te optimistisch bij het inschatten hoeveel tijd iets kost. Hou daar rekening mee. Plan je werkzaamheden in je agenda. Niet alleen vergaderingen, maar ook afspraken met jezelf om aan je taken te werken. Plan elke dag minstens 1,5 uur lucht in je agenda voor onverwachte zaken en tegenvallers.

  1. Maak keuzes

Veel mensen vinden het moeilijk om te kiezen. Door FOMO (fear of missing out) prop je je dagen en weken overvol met allerlei activiteiten waardoor je niet meer tot rust kunt komen. Door keuzes te maken creëer je duidelijkheid voor jezelf en voor je omgeving. En focus je op zaken die voor jou belangrijk zijn.

  1. Leer “nee” zeggen

Een deel van je tijd doe je dingen die niet tot je kerntaken behoren. Je doet ze toch omdat je het interessant vind, omdat je iemand niet wil teleurstellen, of omdat je aardig gevonden wil worden, of omdat je geen “nee” durft te zeggen. Zeg vriendelijk en duidelijk “nee” met waar mogelijk een alternatief: “niet nu, maar morgenochtend wel” of “dat doet Jan”.

  1. Zorg voor ontspanning

Doe na je werk iets wat je ontspant en waardoor je ruimte in je hoofd krijgt. Voor de een is dat fietsen of hardlopen, voor de ander is dat muziek maken of naar de film gaan. Wat je leuk vindt is voor iedereen weer anders. Waar het om gaat is dat je iets doet waardoor je gedachten verzet en met iets anders dan je werk bezig bent.

 

Werk je te hard en wil je meer tijd voor jezelf?

Schrijf je dan in voor onze time management trainingen met open inschrijving.

Of  vraag informatie aan over onze in-company time management trainingen.

Je kunt ons natuurlijk ook bellen: 020 – 419.15.27. We geven je graag advies.

Hoe kunnen jij en je collega’s met een gerust hart onbereikbaar zijn?

60 procent van de werkgevers wil dat werknemers buiten werktijd bereikbaar zijn. 80% van de werknemers wil juist onbereikbaar zijn buiten werktijd. Mailtjes, sms’jes of appen met collega’s tot laat in de avond of in het weekend leiden tot een steeds vagere grens tussen werk en privé. Dit kan uiteindelijk leiden tot een burn-out. Lodewijk Asscher wil daarom dat werknemers na werktijd onbereikbaar moeten kunnen zijn voor hun baas. Wat kunnen we leren van BMW, Daimler en VW?

Cijfers over bereikbaarheid buiten werktijd

  • 60 procent van de werkgevers wil dat werknemers buiten werktijd bereikbaar zijn
  • 80% van de werknemers wil buiten werktijd niet bereikbaar zijn voor de werkgever
  • Werknemers die altijd bereikbaar zijn, raken na twee jaar chronisch oververmoeid

Risico’s van oververmoeidheid

Er zijn 5 goede redenen waarom je niet structureel te lang moet werken:

  • je concentratievermogen neemt af
  • je productiviteit loopt terug
  • je maakt meer fouten
  • je wordt sneller ziek
  • het risico op langdurige uitval neemt toe

Bereikbaar niet omdat het moet, maar omdat het kan

De techniek maakt de voortdurende bereikbaarheid mogelijk. Dit heeft zeker voordelen: je kunt overal en op ieder moment werken en bent lekker flexibel. Tegelijk schuilt hierin een enorme valkuil, want het zorgt er ook voor dat je je werk niet loslaat en te weinig ontspant.

Bereikbaarheid kun je zelf regelen met de AAN/UIT knop. De vraag is of je dat ook wilt. FoMO (Fear of Missing Out) is voor veel mensen de reden dat ze voortdurend online willen zijn.

Sociale druk en onzekerheid over je baan

Veel mensen zijn door schuldgevoel of groepsdruk ook laat in de avond en in het weekend nog bezig met hun e-mail of apps van collega’s. “Iedereen doet het, dus doe ik ook mee om niet buiten de boot te vallen”.

Er is ook een andere reden: veel werkenden hebben weinig zekerheid over hun inkomen omdat

  • ze van tijdelijk contract naar tijdelijk contract gaan
  • ze zich als zzp-er moeten verhuren of als oproepkracht een 0-uren contract hebben
  • hun vaste baan bij iedere reorganisatie op het spel kan komen te staan

Je maakt dan de keus om altijd bereikbaar te zijn om je werk voor volgende maand of volgend jaar veilig te stellen. Een keus om te overleven.

Wat is het beleid van BMW en Daimler?

Asscher wil dat bedrijven met 50 medewerkers of meer hierover overleg gaan voeren met vakbonden en ondernemingsraden. Hij heeft zich laten inspireren door Duitse bedrijven, die al langer bezig zijn om de werkdruk te beteugelen.

Bedrijven zoals BMW, Daimler en VW vinden dat medewerkers buiten werktijd niet met hun werk bezig moeten zijn en dat managers niet moeten proberen medewerkers toch te laten werken buiten werktijd en hebben dat tot bedrijfsbeleid gemaakt. Daimler heeft het zelfs zo geregeld dat werknemers na 18.00 uur geen werkmail meer kunnen lezen.

Je kunt dit zien als betutteling, maar door zo’n regeling maak je als bedrijf aan medewerkers en leidinggevenden wel heel duidelijk wat de bedoeling is.

Vier simpele afspraken

  1. We bellen niet na werktijd

  2. We sturen geen e-mails na werktijd

  3. We sturen geen appjes na werktijd

  4. Bij e-mails binnen werktijd verwachten we niet onmiddellijk een antwoord

Wat doe ik?

  1. en ik doe dat ook niet

  2. en ik doe dat ook niet

  3. en ik doe dat ook niet

  4. en ik doe dat ook niet

Met deze 4 afspraken kom je een heel eind in je team. De afspraken zijn eenvoudig en duidelijk. Iedereen zal het ermee eens zijn. Je kunt ze zo op het intranet zetten. Maar dan begint het pas.

Valkuil

Als je je medewerkers aanspreekt op afspraken die je zelf voortdurend schendt, dan levert dat veel irritatie op. En wordt je per dag ongeloofwaardiger.

Zelf consequent het goede voorbeeld geven is in het begin moeilijk. Maar het levert wel het gewenste resultaat en bevordert bovendien enorm de goede sfeer, op het werk en thuis.

Wil jij ook wat vaker onbereikbaar zijn?

Ben je op zoek naar een betere balans werk-prive? Vind je het ook moeilijk om op de UIT-knop te drukken? Heeft alles prioriteit? Heb je moeite met “nee” zeggen? Dan is onze training iets voor jou. Je leert je grenzen beter bewaken, je ervaart hoe prettig het is om met timeboxen te werken. Je Inbox is leeg voordat je naar huis gaat en je hebt een agenda met “lucht”.

Welke resultaten we nog meer voor je in petto hebben lees je hier

Op 14 maart 2017 start onze time management training met open inschrijving. Hard werken, maar met uitzicht op het Amsterdamse IJ. Dat dan weer wel.

time management training aan het IJ

Wil je meer weten?

Wil je meer weten over onze time management trainingen met
open inschrijving, klik dan hier.

Wil je meer weten over onze in-company time management trainingen
op je eigen werkplek, klik dan hier.

Je kunt ons natuurlijk ook bellen: 020 – 419.15.27. We geven je graag advies.

P.S.

Ken je nog anderen die wat kunnen hebben aan deze tips? Deel deze blog dan alsjeblieft.

Waar bén je dan zo druk mee?

Als iemand je die vraag stelt, val je misschien even stil. Zeker als het je leidinggevende of je partner is. Je hebt toch al zo vaak aangegeven “dat het niet te doen is”. Luisteren ze dan niet? Kennelijk is het antwoord voor hen niet zo duidelijk als het voor jou is.

Alhoewel, heb je eigenlijk zelf wel scherp waar je zoal mee bezig bent, vandaag, deze week, deze maand?

Of denk je regelmatig:

“Wat heb ik nou eigenlijk de hele dag gedaan?”

“Hoe komt het dat ik ’s-avonds uitgeput op de bank lig en nergens meer puf voor heb?”

druk, druk, druk
niet harder werken maar slimmer werken

Wat zijn jouw 1001 dingen?

“Ik heb het heel druk met m’n werk” zullen de meeste mensen antwoorden.

En waarmee ben je dan zo druk? Je noemt uit je hoofd een aantal dingen op en realiseert je dat je van die paar dingen nooit zo moe kunt zijn. Wat heb je dan nog méér gedaan?

Je kijkt in je agenda en ziet een paar vergaderingen staan. Maar je ziet ook grote lege stukken in je agenda. Wat heb je dan in die tijd gedaan? Getelefoneerd? Met wie dan en waarover? E-mails beantwoord? Ja, dat in ieder geval, meer dan je lief is. Maar ben je daar echt zo druk mee? En was het echt allemaal zo belangrijk? Voor jou dan.

Zo gaat het bij veel professionals. Onze dagen vullen zich met 1001 dingen die we proberen zo goed mogelijk te doen. Zonder ons af te vragen of al die dingen wel bij onze rol horen. En of ze wel zo belangrijk zijn. En of ze inderdaad vandaag nog gedaan moeten worden.

Nog lastiger wordt het als je jezelf de vraag stelt of die 1001 dingen wel tot de kerntaken horen waar je voor aangenomen bent. En in welke mate ze bijdragen aan de doelstellingen die je met jezelf of met je omgeving hebt afgesproken.

social media: less is more

tweerichtingen

Jij kiest

Zolang je hier voor jezelf geen duidelijkheid in creëert, blijf je ’s-avonds doodmoe op de bank liggen en blijf je gestrest en ongelukkig. Als JIJ daar verandering in wilt, dan zul JIJ wat moeten doen. Of berusten in je lot en gaan waar de wind je heen waait.

In 7 stappen alles op een rijtje

Hoe maak je inzichtelijk waar je zo druk mee bent? Hoe concreter hoe beter.

  1. Schrijf op wat je kerntaken zijn en welke resultaten daarbij verwacht worden. Je kerntaken vind je in de omschrijving van je rol of in je functieprofiel. Bij de meeste rollen gaat het om 6 à 7 kerntaken. Zijn sommige kerntaken onduidelijk? Bespreek dit.
    xx
  2. Is het duidelijk welke resultaten van je verwacht worden? Wat is er afgesproken? En wanneer moet je deze resultaten leveren? Zijn er geen resultaten afgesproken, waar word je dán op afgerekend? Bespreek dit.
    xx
  3. Maak dan een compleet overzicht van wat er allemaal op jouw bord ligt in de komende 3 à 4 maanden. Haal die informatie uit je agenda, je actielijst(en), je Inbox, notulen van vergaderingen enzovoorts. En doe een brain dump van wat je aan to-do’s in je geheugen meedraagt en nog niet hebt genoteerd. Maak een inschatting van de tijd die al deze acties je kosten. Let op, als er taken bij staan die niet bij jouw rol horen, markeer die om te bespreken.
    xx
  4. Laat eens goed op je inwerken wat je allemaal hebt opgeschreven. Geen wonder dat je ’s-avonds zo moe bent. Besluit of je op de oude voet door wil gaan, of dat je de regie terug pakt.Wil je alles bij het oude laten, dan kun je nu stoppen. Ben je het zat en wil je het anders, ga dan verder met stap 5.
    xx
  5. Breng iedere activiteit onder bij één van je kerntaken. Beoordeel of alle taken wel echt bij jouw rol passen. Ligt er teveel op je bord? Maak dan keuzes, bepaal de prioriteiten en draag over waar mogelijk.
    xx
  6. Plan de grote taken (1/2 uur en meer) in je agenda en zet de kleine taken op je takenlijst en geef ze een deadline. Nu zie je heel snel waar je nog wel ruimte hebt en waar niet.
    xx
  7. Stamp je agenda niet barstensvol, maar plan iedere dag minstens 1,5 niets: voor zaken die langer duren of onverwachte zaken waar je echt onmiddellijk op moet reageren.xx

Werk je (te) hard en wil je meer tijd voor jezelf?

Schrijf je dan in voor onze time management trainingen met
open inschrijving.

Of  vraag informatie aan over onze in-company time management trainingen.

Je kunt ons natuurlijk ook bellen: 020 – 419.15.27. We geven je graag advies.

Hoe voorkom je dat thuis werken een vlucht wordt?

Thuis werken, heerlijk toch? Geen reistijd, geen bellende collega’s om je heen en zelf de kinderen naar school kunnen brengen. Toch sta je ook als je thuis werkt voor de nodige uitdagingen. Ook thuis kun je snel worden afgeleid en kan er minder uit je handen komen dan je van plan was. Of ga je juist veel te lang door.

Veel mensen werken enkel en alleen thuis om de drukke kantoortuin te “ontvluchten”. Ik wind er geen doekjes om: de meeste kantoortuinen zijn inderdaad rampzalig voor je concentratie.

Over de Bricks (waar staan de bureau’s, welke zithoeken, koffiecorners enz. creëren we?) is veel overlegd. En ook over de Bytes (over welke apparatuur kun je beschikken?) is meestal wel goed nagedacht.

Maar Behavior (hoe gaan we hier met elkaar om?), blijft helaas vaak onbesproken. Er is hooguit een ½ A4 met spelregels waar de meesten zich niet aan houden.

Dus rinkelen er mobieltjes die door collega’s op een werkplek zijn achter gelaten, wordt er over bureau’s heen geroepen en wordt er uitgerekend vlak bij de plek waar jij zit te werken door 3 collega’s een werkoverleg gehouden. Om maar te zwijgen van collega’s die “even moeten ontladen” door hard lachend elastiekjes naar elkaar te schieten. Of een leuk filmpje op YouTube afspelen en dat voorzien van luid commentaar. Door alle herrie raak je geïrriteerd en doe je minder. Daar gaat je planning.

Thuiswerken moet geen vlucht zijn

thuiswerken

Hoe minder geluidsoverlast en afleiding, des te prettiger je werkt en des te hoger je concentratie en productiviteit. Maak de onrust in jullie kantoortuin dus bespreekbaar in een werkoverleg. Hoogstwaarschijnlijk zijn er meer collega’s die er last van hebben. Zo wordt het ook makkelijker om hier heldere afspraken met elkaar over te maken. Respecteer elkaars behoefte aan concentratie. Dan wordt thuis werken een keuze en geen vlucht.

12 tips om thuis het beste uit je werkdag te halen

Een goed begin is het halve werk
Start je dag met een gezond ontbijt. Het geeft je de noodzakelijke energie om geconcentreerd te kunnen werken. En het draagt bij aan een goed humeur. Bovendien heb je minder de neiging om later op de dag te snoepen.

 

Sta op tijd op
Tuurlijk, je hebt geen reistijd. Dus je kunt best een uurtje langer blijven liggen. Maar sta niet te laat op. Zet een wekker en probeer om zoveel mogelijk op vaste tijden met werken te beginnen.

 

Niet in je badjas
Ga niet in je badjas zitten werken. Doe alsof je naar kantoor gaat of kleed je alsof je gewoon de deur zou uitgaan. Zo raak je in een werksfeer en breng je een duidelijk onderscheid aan tussen werktijd en vrije tijd.

 

Maak een plan
Ook voor je thuiswerkdag is het goed om een plan te maken: waar wil je aan werken, hoe lang, welk resultaat wil je halen, welke informatie heb je nodig en heb je daar vanuit huis toegang toe? Plan deze acties in je agenda. Hiermee voorkom je dat je te veel hooi op je vork neemt en meer plannen maakt dan je tijd beschikbaar hebt.

Een agenda waar ook afspraken met jezelf in staan zorgt er ook voor dat je je meer kunt focussen op je doelen en dat je niet automatisch “ja” zegt tegen iedere uitnodiging of afleiding.

 

Manage je afleidingen
Ik zei het al: hoe minder geluidsoverlast en afleiding, des te hoger je concentratie en productiviteit. Je kunt thuis de nodige afleidingen hebben. Misschien heb je de neiging om allerlei huishoudelijke klusjes te doen.

Onderken wat je kan afleiden en minimaliseer de verstoringen. Natuurlijk, je kunt een was doen of de hond uitlaten. Gun jezelf af en toe deze vrijheden die thuiswerken je bieden. Maar hou werk en privé zoveel mogelijk gescheiden. Dan komt er meer uit je handen en haal je meer voldoening uit je werkdag.

Heb je kinderen rondlopen? Experimenteer dan met een symbool op de deur of op je bureau waaraan ze kunnen zien dat je aan het werk bent.

 

Kanaliseer interrupties en manage je bereikbaarheid
Constant bereikbaar willen zijn is niet efficiënt. Bescherm dus je werktijd. Je hebt ook thuis op je PC of laptop een knop om de melding van nieuwe berichten uit te zetten. Schakel afleidingen uit. Even geen e-mail notificaties, geen telefoontjes en geen WhatsAppjes.

Zet goed in je werkagenda op welk telefoonnummer je voor collega’s thuis te bereiken bent. En spreek af voor welke zaken collega’s je thuis mogen storen. Leg je vrienden en familie dat je op een thuiswerkdag ook echt aan het werk bent. Zodra vrienden in de gaten hebben dat je overdag vaak thuis bent, zul je meer voorstellen krijgen om “even” samen koffie te drinken of andere dingen te doen. En voor je het weet is je werkdag voorbij.

 

Begin met het belangrijkste
Begin je dag met dat wat jij het belangrijkst vindt. Of iets waar je tegenop ziet en wat je al een tijdje voor je uit schuift. Begin je met allerlei makkelijke, maar minder belangrijke, klusjes (de “quick wins”), dan is de kans groot dat je ’s middags geen zin/tijd meer hebt voor die klus die eigenlijk het belangrijkste is. Het kan dan ook een heel goed besluit zijn om juist niet te beginnen met het behandelen van je e-mails. Wat dat betreft verschilt een thuiswerkdag niet van een dag op kantoor.

 

Voldoende lucht in je agenda
De boog kan niet de gehele dag gespannen zijn. Plan daarom niet je hele dag vol. Werk je bijvoorbeeld 8 uur, maak dan een plan voor 6 uur. Dan loop je niet meteen klem als iets meer tijd blijkt te kosten of als er iets onverwachts op je af komt waar je ook echt tijd aan moet besteden.

 

Pauzes om te ontspannen
Plan pauzes. En ga in je pauze echt wat anders doen, weg van de computer. Door even naar buiten te gaan, je benen strekken of een andere omgeving op te zoeken, laad je de batterijen beter op en kun je je daarna beter concentreren. Dat doe je niet door achter je PC te blijven zitten en op je scherm te blijven turen, ook al zit je in je pauze op Marktplaats of op Facebook.

 

Zorg voor je lunch
Zorg dat je de spullen voor je lunch in huis hebt. Je verliest veel tijd als je eerst nog moet beslissen wat je graag zou willen eten, waar je het gaat halen en het ook nog in huis moet halen.

 

Stop op tijd
Hou “normale’” werkuren aan en pak vóór het einde van je werkdag 10 min. om je werkdag te af te sluiten:

  • heb je alles kunnen doen?
  • hoe ziet de dag van morgen er uit?
  • wat moet je morgen in ieder geval doen?
  • heb je alles ontvangen waarop je wachtte?

Als je niet alles hebt kunnen doen of onvoldoende tevreden bent over de resultaten die je hebt bereikt, plan die zaken dan opnieuw in of reserveer er wat extra tijd voor in je agenda.

 

Hou je werkplek op orde
Of je nu aan de keukentafel werkt of een “echt “kantoor aan huis hebt, zorg voor een opgeruimd bureau. Dus geen werk laten liggen. Dan is het makkelijker om op tijd te stoppen en ’s avonds echt iets anders te gaan doen.

Werk je te hard en wil je meer tijd voor jezelf?

Vraag dan informatie aan over onze in-company time management trainingen.

Je kunt ons natuurlijk ook bellen: 020 – 419.15.27. We geven je graag advies.

Clean desk. Waarom zou je?

Steeds meer organisaties voeren een clean desk beleid in. Geen stapels meer op je bureau, geen uitpuilende kasten meer. Dat gaat niet altijd even gemakkelijk. Waarom zou je ook alles opbergen terwijl je het morgen weer nodig hebt? En alles ligt toch in nette stapeltjes? Maar hoe vaak ben je aan het zoeken in de stapels? Hoe vaak laat je je erdoor afleiden? En wat doet een vol bureau met je werkreputatie en moet je daar blij mee zijn?

Lees verder

Doe ff SMART!

doe-ff-smart-this-way-zw“Je hoort nog van me”. ”Ik zal zien wat ik kan doen”. Toezeggingen die we dagelijks horen. Maar waarop kun je nu rekenen? En wanneer? Geen idee. Wanneer je SMART afspraken maakt, heb je hier geen last van.

Missing Link komt dagelijks op veel werkplekken en ontmoet veel mensen die steeds tegen hetzelfde probleem aanlopen: hoe houd ik overzicht? Gebrek aan overzicht is bijna altijd de aanleiding voor stress, verzuim en ook kribbigheid naar collega’s toe. “Hij zou mij nog wat aanleveren en ik heb nog steeds niets gehoord”, is een veel gehoorde klacht.

Gelukkig hoeft dat allemaal niet. Als je maar kiest om afspraken Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch en Tijdgebonden te maken. Ofwel: SMART. Dus vooral werken volgens “afspraak is afspraak”. En niet (meer) activiteiten voor je uitschuiven. Immers “uitstel” betekent maar al te vaak “afstel”. Als je SMART werkt, dan zorg je voor concrete afspraken en neem je de verantwoordelijkheid daarvoor.

Bovendien communiceer je helder met de mensen met wie je de afspraken maakt, zodat voor iedereen transparant is wat men kan verwachten, op welk moment en in welke vorm. Dus niet langer “zo spoedig mogelijk” of “ik doe mijn best”. Werk je volgens deze aanpak, dan is het ook niet moeilijk meer om pro-actief te werken, doelen te stellen, afwijkingen in de planning bijtijds te signaleren (hoef je helemaal niet nerveus van te worden) en die bekend te maken en vervolgens zoveel mogelijk te herstellen.

Want SMART werken is ook een manier van eerlijk werken, naar jezelf toe en naar je collega’s. SMART werken voorkomt ergernissen, stress en gedoe op de werkvloer. Zeker bij Het Nieuwe Werken is SMART werken een aanrader zowel voor de medewerker als voor de manager.

We hebben er veel ervaring in en vertellen je er graag meer over in onze efficiency training op jouw werkplek. Klik hier voor meer informatie.

Hoe Nieuw Werk jij?

vrouw_bureau_klokWerken in een omgeving met flexibele werkplekken raakt verschillende aspecten van de bedrijfsvoering, zoals analoge en digitale informatievoorziening, archivering, automatisering, telecommunicatie, huishoudelijke spelregels, gedrag van medewerkers, wijze van leidinggeven, enzovoorts. Dit concept, meestal geïnitieerd vanuit kosten(besparings)overwegingen, wordt mede door technologische ontwikkelingen en veranderde organisatie ontwikkelingsinzichten mogelijk gemaakt.

Belangrijke oogmerken voor een organisatie zijn het verminderen van bureaucratie en procedures, continu leren, kennis delen, innovatie, zo laag mogelijk in de organisatie beleggen van verantwoordelijkheden en bevoegdheden, faciliteren van werken “any time, any place”, gerichtheid op de klant, flexibiliteit en kosteneffectiviteit. Door aan de organisatorische en technologische ontwikkelingen de mogelijkheden van de huisvestingscomponent toe te voegen, wordt een integrale benadering mogelijk, waarin het flex-werken bijdraagt aan het succes van de organisatie in haar markt en aan de arbeidssatisfactie van de medewerkers.

Gestructureerde Informatievoorziening

Bij het flexwerken speelt allereerst de digitale informatievoorziening een belangrijke rol. Het is wenselijk, zelfs noodzakelijk dat iedere medewerker op iedere plek en op ieder moment toegang heeft tot de voor hem relevante informatie in digitale vorm, daarbij niet gehinderd door standaard werktijden of de fysieke locatie waar hij zich bevindt. De praktijk is echter anders. Veel verwerking en archivering van informatie vindt nog op papier plaats. In veel kantoren ligt 50-70% aan papier waar nooit iemand meer naar kijkt, laat staan er wat mee doet. Hetzelfde verschijnsel begint zich ook voor te doen bij de elektronische informatie. Niet zelden treft Missing Link bij deelnemers Inboxen aan met enkele honderden of zelfs wel duizenden e-mails waarbij de enige structuur de datum van binnenkomst van de e-mails is. Ook het printen en kopiëren van documenten neemt zorgwekkende vormen aan.

Door de beschikbare elektronische infrastructuur maximaal in te zetten, de archieven en e-mailboxen te schonen en te ordenen en archiefkasten, bureau’s en ladeblokken op te ruimen kan al snel op een goede manier gebruik gemaakt worden van de flexibele omgeving. Niet alleen vermindert hierdoor de informatieberg, maar ook de zoektijd naar informatie neemt af en de efficiency van de medewerker neemt toe.

Flexwerken kan confronterend zijn

Een werkomgeving met flexibele werkplekken dwingt een aantal basisprincipes van effectief en efficiënt werken als het ware af. Kun je op je vaste werkplek dagenlang allerlei paperassen op je bureau laten liggen of opstapelen in je kast, in een flexibele werkomgeving wordt dat niet “gepikt” door je collega die na jou aan het bureau komt werken. Ook de geeltjes aan het beeldscherm ben je in no time kwijt, evenals je actielijstje op je bureauonderlegger. Flexibel werken vergt van de medewerkers discipline: niet alleen een clean desk houden, maar ook elkaar durven aanspreken op de afgesproken flex-spelregels.

Notoire sloddervossen (en iedereen kent er op z’n minst wel één) hebben de meeste moeite met het opgeven van een vaste werkplek en met de overgang naar een flexplek. Voor hen is de verandering het grootst. Niet alleen moet zij de status opgeven van de “eigen” werkplek opgeven (wat overigens voor de meeste medewerkers wel vervelend is). Zij worden door de clean desk policy ook geacht hun jarenlang gekoesterde werkwijze op te geven omdat collega’s niet met hun “rommel” geconfronteerd willen worden.

In mindere mate geldt dit ook voor de overige medewerkers. De meeste mensen zijn nu eenmaal niet snel geneigd documenten te archiveren of weg te gooien. Een flexibele werkomgeving dwingt je dan ook om meer dan voorheen om zaken elektronisch te verwerken in de agenda, de takenlijst, een adresboek en op het persoonlijke en/of gemeenschappelijke deel van de netwerkschijf. Met de flexibele werkplekken behoren vaste telefoons en bureau-agenda’s tot het verleden. Persoonlijke telefoonnummers waarmee op elk toestel aangelogd kan worden komen daarvoor in de plaats. De elektronische agenda in Outlook, GroupWise of LotusNotes hadden we allemaal al, maar met flexwerken is het uiterst belangrijk geworden dat we daar echt al onze afspraken en locaties inzetten en dat we het secretariaat en collega’s machtigen om de agenda in te zien.

Deze werkwijze helpt ook om meer zelfdiscipline op te brengen bij het uitvoeren van werkzaamheden, het opvolgen van afspraken, het op tijd afwerken van taken, enzovoorts. Kortom, het draagt bij aan het verbeteren van de persoonlijke efficiency en daar plukt iedereen de vruchten van.

Een verandering voor iedereen

Je werkgewoonten veranderen lukt zelden in één dag. En als het alleen vanuit jezelf moet komen dan moet je wel heel gemotiveerd zijn om de verandering blijvend door te voeren. Het principe van ‘vreemde ogen dwingen’ kan helpen. Niemand vindt het immers prettig om keer op keer door zijn collega’s aangesproken te worden op het feit dat hij geen opgeruimd bureau achter laat.

Tijdens de vele trainingen van Missing Link is naar voren gekomen dat de regels voor effectief en efficiënt werken in een kantoor met flexwerkplekken grotendeels hetzelfde zijn als voor werken in een traditioneel kantoor. Maar sommige van die spelregels zijn in een flexomgeving belangrijker of worden op een meer natuurlijke wijze “afgedwongen” door de flexwerkers.

Het invoeren van flexwerken betekent dus een verandering voor iedereen. Medewerkers moeten bestaande routines deels afleren en nieuwe routines aanleren. Een dergelijk veranderingsproces kan niet zonder weerstand verlopen. Succes en tevredenheid komen niet vanzelf. Een belangrijke stap in het implementeren van de nieuwe manier van werken is de medewerker bewust maken van het feit dat hij zelf ook een verantwoordelijkheid heeft in het zich eigen maken van de nieuwe werkwijze. “De” training flexibel werken bestaat niet. Met elkaar oplossingen bedenken en met de juiste attitude het flexibele concept benaderen dragen wel bij tot het “leren” op een nieuwe manier te werken. Aan de leidinggevenden van de organisatie is de opdracht om medewerkers daarin blijvend te stimuleren en daarbij ook geduld op te brengen. Dan is het mogelijk om alle kansen die de nieuwe manier van werken biedt te verzilveren en zullen de medewerkers dik tevreden zijn over hun nieuwe werkomgeving en de wijze waarop zij daarin functioneren.

Cruciale succesfactoren

De mate waarin een organisatie erin slaagt om de overgang naar een flexibele werkplek en de daarmee beoogde nieuwe manier van werken te realiseren, hangt af van een aantal cruciale succesfactoren zoals bijvoorbeeld goed functionerende faciliteiten als IT en Telecom. In relatie tot effectief en efficiënt werken zijn met name de volgende cruciale succesfactoren van belang:

  • Er is een adequate projectorganisatie met een heldere opdracht van het management, duidelijke taakafspraken en heldere bevoegdheden van de verschillende actoren.
  • Leidinggevenden laten in hun gedrag commitment zien aan het veranderingsprogramma en tonen hun eigen veranderingsbereidheid door zelf – liefst zonder uitzondering – ook te flexwerken.
  • Medewerkers zien de noodzaak en het nut van de voorgenomen verandering in en weten wat de leiding van hen verwacht en zijn bereid om hun eigen werkwijze te veranderen.
  • De leiding neemt weerstanden en zorgen bij medewerkers serieus, laat blijken daar wat mee te doen en is ook bereid om eventuele fouten toe te geven.

Toepassen in jouw praktijk?

Tijdens onze training HNW, incompany en op uw eigen werkplek, leer je hoe je deze (en vele andere tips) om slimmer te werken in je dagelijkse werkzaamheden kunt toepassen. Met direkt resultaat. Wil je daar meer over weten? Vraag dan een informatieset aan.

Het Nieuwe Werken? Dat ben je zelf!

Het Nieuwe Werken, wie is daar nou op tegen? Niemand toch. Willen we niet allemaal ons werk zo goed mogelijk doen? Met al die voorzieningen, die onze werkprocessen zo goed mogelijk ondersteunen. Meer resultaat met minder inspanning. Kortere lijnen, meer transparantie, minder stroperigheid, duidelijke besluiten, betere balans tussen werk en privé. Het lijkt allemaal zo logisch. Toch is het niet allemaal botertje tot de boom. In de praktijk blijkt het vaak lastig om de omslag naar het Nieuwe Werken te maken. Reden? De menselijke factor.

Weerstand

Het begint al bij het zogenaamde invoeren van het Nieuwe Werken. Invoeren geeft al aan dat er in de ontwikkeling van de betreffende organisatie stagnatie is opgetreden. De organisatie is niet mee veranderd met de ontwikkelingen in de wereld om haar heen. Een organisatie die zichzelf serieus neemt, speelt voortdurend in op die veranderingen. Die past daar haar manier van werken op aan. Door dat niet te doen, ontstaat achterstand en die moet dan ineens met het invoeren van het nieuwe werken ingelopen worden. Dat betekent extra inspanningen van de organisatie, maar vooral van de medewerkers. Extra hard werken en we werken al zo hard. Weerstand: een menselijke factor.

Op de zeepkist

De meesten van ons begrijpen echter wel dat we zonder die extra inspanning als organisatie steeds meer achterstand oplopen. Daar willen we best wat aan doen. Tegelijkertijd willen we dan ook natuurlijk wel zicht hebben op wanneer het lek boven water zal zijn en wat daar allemaal voor nodig is. Er staat nu eenmaal geen goede wind voor de zeeman die niet weet waarop hij koerst. Dus moet het management klip en klaar zijn over de doelstellingen achter de invoer van het nieuwe werken. Duidelijk maken wat de voordelen en opbrengsten zijn voor de organisatie maar vooral ook voor ons en wat daar voor nodig is. Dus niet, zo als vaak, de facilitaire dienst uit laten leggen dat er overgestapt wordt op nieuwe huisvesting. Nee, het management moet op de zeepkist staan om toe te lichten welke risico’s de organisatie en dus wijzelf lopen als onze werkprocessen niet aansluiten bij wat we in de wereld om ons heen willen bereiken. Of leg uit waarom soms de werkvloer wel werkplekken kan en moet delen en het management niet. We willen begrijpen welke kost voor welke baat uitgaat. Begrip: een menselijke factor.

Digibetisme

Om ons te helpen bij een succesvolle invoering van het Nieuwe Werken kunnen we gelukkig gebruik maken van de techniek. Alleen moet je dan wel weten hoe je er mee om moet gaan. Wat heb je aan een supersnelle pc als je nog niet eens 1% van de mogelijkheden benut. Wat heb je aan een documentatiesysteem als je niet weet hoe je er mee om moet gaan. Wat heb je aan virtuele samenwerkingsruimten als je jezelf er niet op weet aan te melden. Digitale vaardigheden: een menselijke factor.

Sociale media

Dan hebben we het nog niet eens over de aanschaf en invoer van die technieken, terwijl er onvoldoende over nagedacht is wat de gevolgen voor de organisatie zijn. De medewerkers worden aangemoedigd om van sociale media gebruik te maken, maar ja, weten we wel wat er al dan niet op zoiets als twitter gezet mag worden. Dus eigenlijk dan toch maar liever niet gebruiken. Of pas na het maken van een virtuele samenwerkingsruimte beseffen dat er misschien wel gebruikers daarin gaan samenwerken, die jouw informatie niet mogen hebben. Dus wordt de ruimte weer gesloten. Frustratie: een menselijke factor.

Jijzelf

Zo zijn er nog wel wat menselijke factoren te benoemen, die in meer of mindere mate het succes van het nieuwe werken beïnvloeden. Denk aan managementstijl, beveiligingsbeleid, loyaliteit van de medewerkers. Uiteindelijk zijn ze allemaal terug te voeren op de bereidheid te veranderen. Als je bereid bent te veranderen, ben je bijna vanzelf ook bereid daar werk van te maken. Zelfs belangrijker misschien: werk voor te doen. Dan leg je de veranderbereidheid ook niet bij een ander, maar bij jezelf.

Auteur André Westerhuis is Adviseur Huisvesting/Anders werken bij Bureau Huisvesting Rijksoverheid, www.bhuro.nl

Meer weten?

Wil je meer weten over de mogelijkheden van een ondersteunende training bij de overgang naar HNW? Bel ons: 020 – 419.15.27 of stuur een e-mail.

Ben je al toe aan Het Nieuwe Werken?

het-nieuwe-werken-man-in-strandstoelNieuwe technologieën en veranderingen in de maatschappij hebben grote gevolgen voor de inrichting en werkwijze van organisaties. Het Nieuwe Werken (HNW) is een fascinerend proces en een serieuze vernieuwing in onze manier van werken en hoe wij daarover denken. Want flexibel qua werkplek, qua werktijden en bijna zelfs qua werk.

HNW mag rekenen op groot enthousiasme. Bij diverse ministeries en gemeenten maar ook bij overheidsdiensten zoals de Belastingdienst is de invoering al in volle gang. En maken tal van bedrijven, vooral in de zakelijke dienstverlening, financiële dienstverlening, ict en telecom nog veel meer haast. Ook Missing Link is druk bezig om de invoering van HNW bij onze relaties te ondersteunen.

Tijd- en plaatsonafhankelijk werken

Het kernidee van Het Nieuwe Werken is naast kostenbesparing om de medewerkers  o.a. ruimte te bieden voor hun eigen manier van werken en een aantrekkelijke balans te vinden tussen werk en privé. Deze ruimte wordt geboden binnen duidelijke resultaatafspraken. Goed functionerende medewerkers maken een onderneming productiever en succesvoller. Het helpt bovendien om medewerkers te behouden en om nieuwe werknemers aan te trekken.

HNW biedt heel wat uitdagingen, kansen en evenveel afbreukrisico’s. Bijvoorbeeld voor managers. Want hoe houd je bijvoorbeeld zicht op je mensen als ze niet meer achter een bureau binnen jouw gezichtsveld zitten en je ze niet meer dagelijks een keer of wat tegenkomt? En hoe houd je zicht op hun welzijn? Nieuwe en andere resultaatafspraken zijn nodig, net als andere randvoorwaarden. Er zal op een andere manier gestuurd moeten worden op output. En er zullen nog duidelijkere afspraken moeten worden gemaakt over de communicatie, zoals bijv. bereikbaarheid, verwachtte reactiesnelheid bij e-mail enz.

Verantwoord omgaan met vrijheid

Managers zullen eraan moeten wennen dat de werkwijze van hun medewerkers verandert. Het worden eigenlijk allemaal kleine zelfstandige ondernemers met hun eigen verantwoordelijkheden. Die anders en groter zijn dan in de oude situatie. Dat vraagt wederzijds om een totaal andere manier van communiceren, plannen en reageren. Het is loslaten van het oude en je weg vinden in het nieuwe.

Voor de medewerkers verandert er eigenlijk nog veel meer. Meer vrijheid van gaan en staan, betekent allerminst meer vrijblijvendheid. Het gaat nu meer dan ooit om aantoonbare productiviteit, efficiënt plannen en slim omgaan met je agenda. Het gebeurt dan ook regelmatig dat mensen in de valkuilen van de verwachte vrijheid struikelen. Bijvoorbeeld omdat ze toch te weinig zicht blijken hebben op welk resultaat er wanneer van ze verwacht wordt en wat ze daarvoor moeten doen. Wanneer medewerkers en managers SMART doelen stellen en daarover SMART afspraken maken met elkaar, dan kan veel ergernis voorkomen worden.

Missing Link en HNW

Bij Missing Link ondersteunen we al langere tijd organisaties die HNW invoeren. Dat doen we uiteraard graag, want onze uitdaging is om mensen te helpen om in iedere werksituatie efficiënt en “in control” te kunnen zijn. Zo hebben we medewerkers van het ministerie van LNV getraind en helpen we nu medewerkers van de Faculteit Rechten van de VU bij de omslag naar HNW. Samen met de mensen daar ervaren we dat als een boeiend traject. De faculteit wil toewerken naar een clean desk beleid, minder papier en een optimale benutting van de kantoorruimte. En dat laat zich voor medewerkers weer vertalen in een efficiënte werkplekorganisatie, gestructureerd informatiebeheer, planmatig werken en uiteraard rekening houden met elkaar.

Eerst schoon schip en dan HNW

  • Fase 1: Als voorbereiding op HNW is het handig om archieven en e-mailboxen op te schonen en te ordenen en om kasten, bureaus en ladeblokken op te ruimen. Idealiter vindt deze opruimactie nog in de huidige werkomgeving plaats en maakt iedereen een “schone” start in de nieuwe werksituatie.
  • Fase 2: De huidige wijze van werken en samenwerken wordt tegen het licht gehouden en bespreekbaar gemaakt. Medewerkers en leidinggevenden vertalen dit samen naar spelregels binnen HNW. Nieuwe routines ontstaan en worden na enige tijd geëvalueerd.
  • Fase 3: De invoering van HNW wordt ondersteund met een praktische training Opgeruimd Werken en Plannen en Prioriteiten stellen inclusief tips&tricks voor efficiënt werken met Outlook, GroupWise of Lotus Notes.

Modulair trainingsaanbod

Om de trainingsdoelstellingen bij de overgang van een traditioneel kantoor naar een flexwerkomgeving te kunnen realiseren, biedt Missing Link een modulair trainingsprogramma aan.

Individuele coaching op de werkplek helpt om de theorie direct naar de praktijk van iedere deelnemer te vertalen. En die is voor iedereen net weer even anders. Deelnemers kunnen voorafgaand aan de training de voorbereidende online efficiency test doen waarin de onderwerpen uit de training aan bod komen.

Wil je meer weten over onze training Het Nieuwe Werken? Klik hier!